10 sygnałów ostrzegawczych depresji

Od czasu do czasu każdy miewa gorsze dni, bywa smutny czy przygnębiony i jest to zupełnie naturalne. Jeśli jednak czas ten wydłuża się do tego stopnia, że Twój stan ma znaczący negatywny wpływ na twoje życie i utrudnia codzienne funkcjonowanie, to mogą być to pierwsze oznaki depresji.

Depresja dotyka już około 10% ludzi na świecie, co oznacza, że jest dużo bardziej rozpowszechniona niż zdajemy sobie z tego sprawę. Na szczęście depresja jest chorobą uleczalną, a trafna diagnoza i szybka pomoc . Poznaj 10 symptomów - znaków ostrzegawczych depresji. Jeśli zauważysz któreś z nich u siebie lub swoich bliskich, koniecznie skonsultuj się z psychologiem lub psychiatrą.

1.       Poczucie beznadziejności

Ogólne, przedłużające się poczucie beznadziejności jest klasycznym objawem depresji. Dokładniej, beznadzieja może zawierać uczucia:

Wyobcowanie - poczucie inności i odizolowania od społeczeństwa. Obejmuje ona uczucia bycia nieistotnym, niegodnym i niekochanym.

Bezsilność - każdy powinien czuć, że sam pisze historię własnego życia. Kiedy brakuje tego poczucia, człowiek czuje jakby stracił kontrolę nad własnym życiem, czuje się bezradny.

Pesymizm – oznacza skupianie się na problemach i negatywach, a nie na rozwiązaniach i pozytywnych stronach sytuacji. Pesymistyczny stan umysłu będzie powodować niepożądane efekty i wiarę, że życiowe trudy przeważają nad pomyślnymi wydarzeniami.

2.       Ciągłe znużenie i brak energii

Znużenie to uczucie psychicznego i / lub fizycznego zmęczenia, wycieńczenia lub braku energii, które nie znikają po odpoczynku. Depresja często może być wywołane przez styl życia i czynniki takie jak stres, brak snu, zła dieta, nadużywanie substancji psychoaktywnych i brak aktywności fizycznej - każdy z nich w połączeniu z skłonnościami do depresji może dosłownie wyssać energię z ciała i umysłu.

3.       Drażliwość

Negatywne myśli mogą powodować ciągłe zamartwianie się, nieustanne napięcie i niepokój, które stanowią obciążenie dla umysłu. Organizm w takim stanie ma naturalnie zmniejszoną odporność na stres i spięcia powodowane przez kontakty interpersonalne. Jeśli inni ludzi często wprawiają nas w poirytowanie, to być może jest to oznaka drażliwości.

4.       Trudności z koncentracją

Stres i niepokój, które często prowadzą do depresji pozbawiają umysł energii - dlatego ludzie z depresją mają problemy z koncentracją. Niezdolność do koncentracji prowadzi do nieefektywnej pracy lub nauki, która może znacznie wpłynąć na życie chorego, umacniając ten negatywny cykl.

5.       Problemy ze snem

Zarówno zwiększone zapotrzebowanie na sen, jak i bezsenność, mogą być objawami depresji, zwłaszcza jeśli w połączeniu z poczuciem niepokoju. Umysł zajęty nieustannie negatywnymi myślami szybko się męczy, dlatego też sen może być czasem chwilową "ucieczką" od problemów. U innych zmartwienia i niepokój mogą zakłócać sen, co może objawiać się jako trudności z zasypianiem lub częste budzenie się w środku nocy.

6.       Bóle

Depresja i lęk mogą powodować napięcie i tym samym przerywać przepływ energii przez ciało. To powoduje bóle, szczególnie w obrębie głowy i szyi – będących rdzeniem ośrodkowego układu nerwowego. Poza tym, osoby z depresją często zaniedbują swoje zdrowia i lekceważą swoje dolegliwości, a nawyki takie jak nieodpowiednia dieta i brak ruchu mogą tylko spotęgować problem.

7.       Brak popędu seksualnego

Zdrowy popęd płciowy jest oznaką zdrowego ciała i umysłu. Depresja i lęk nie tylko zużywają mnóstwo energii, ale również bardzo często negatywnie wpływają poczucie własnej wartości, co sprawia, że osoba chora czują się nieatrakcyjna i niekochana. Może to mieć negatywny wpływ na jej życia seksualne i związek, zwłaszcza, jeśli partner nie wie, że cierpi ona na depresję.

8.       Zmiana nawyków żywieniowych

Zarówno zwiększony apetyt, jak i brak łaknienia mogą być objawem depresji. Depresja prowadzi do całkowitej utraty zainteresowania czerpaniem przyjemności z działania i może się to odnosić również do jedzenia. Z kolei dla innych  jedzenie może być swoistą ucieczką od negatywnych myśli - przynosić ulgę i zapomnienie. To, czy depresja objawi się do przejadania się lub niedojadania jest zwykle związane z kluczowymi emocjami leżącymi u jej podstaw.

9.       Wycofanie

Wycofanie, zamknięcie się w sobie jest klasycznym objawem depresji. Przygnębiony prawie zawsze unika interakcji społecznych, szczególnie kontaktów z większymi grupami ludzi. Jest to tak naprawdę objaw niskiej samooceny, poczucia, że ​​nie jest się interesującą i godną bycia częścią grupy osobą. Zamykanie się w sobie tak naprawdę pogarsza całą sytuację, pogłębiając negatywne przekonania i zwiększając poziom napięcia i niepokoju.

10.   Myśli samobójcze

Najpoważniejszym objawem depresji są myśli samobójcze. Gdy stan psychiczny chorego staje się tak ponury i beznadziejny, że czuje, że jedynym wyjściem jest śmierć, to jest to na pewno oznaka poważnej depresji i należy szukać natychmiastowej pomocy.

Jeśli podejrzewasz, że Ty lub ktoś, kogo znasz, może cierpieć depresję, to przede wszystkim pamiętaj, że nie jesteś sam. Jest to częste schorzenie i na szczęście może być leczone. Aby znaleźć specjalistów w swojej okolicy lub skorzystać z konsultacji online zajrzyj na portal Wemenders.com. 

Anna Góra
Fundacja Wemenders

Depresja maskowana

Zaburzenia depresyjne kojarzone są głównie z obniżonym nastrojem, przygnębieniem i smutkiem. Tymczasem objawy depresji obejmują znacznie więcej niż tylko aspekt afektywny. Co więcej, depresja może zostać zdiagnozowana nawet pomimo braku obniżenia nastroju.  Często to, co wydaje się być reakcją stresową, tak naprawdę może stanowić cięższe zaburzenie. 

Depresja maskowana jest jedną z atypowych odmian zaburzeń depresyjnych. W lat 70.-80. XX wieku była ona rozpoznawana u pacjentów z zaburzeniami somatycznymi bez organicznych podstaw. U chorych tych typowe objawy depresyjne występowały rzadko i z niewielkim nasileniem. Psychiatrzy określali ich dolegliwość mianem: „depresji ukrytej” lub „depresji bez depresji”. Sam termin „depresja maskowana” związany jest z dużą różnorodnością objawów oraz trudnościami w diagnozie tego schorzenia. I choć depresja maskowana nie istnieje jako jednostka chorobowa w aktualnie obowiązujących klasyfikacjach ICD-10 i DSM-IV, nie oznacza to, że zniknął problem depresji o nietypowych symptomach. Szacuje się, że stanowią one 6-7% wszystkich zespołów depresyjnych, jednak ze względu na trudności w postawieniu diagnozy, takich przypadków może być więcej. Brak odpowiedniego rozpoznania choroby utrudnia podjęcie właściwego leczenia i w konsekwencji może prowadzić do poważnych problemów somatycznych i psychologicznych. Depresja maskowana najczęściej jest obserwowana u młodych kobiet między 20. a 30. r.ż., po 40. r.ż. występuje rzadziej, okresowo na przemian z typową fazą depresji.

Charakterystyczne objawy diagnostyczne depresji maskowanej:

• wyraźna, niebudząca wątpliwości chorobowa zmiana nastroju
• zaburzenia myślenia typu depresyjnego
• charakterystyczna zmiana napędu

Symptomy te często są jednak słabo nasilone lub wręcz trudne do stwierdzenia. Bardziej widoczne są zwykle objawy somatyczne lub psychologiczne, które jednak mogą być mylące. Ponadto, stosunkowo często u chorych na depresję maskowaną stwierdza się również takie typowe dla klasycznej depresji objawy jak: wczesne ranne  budzenie i bezsenność, poczucie winy czy utrata masy ciała, ale także dolegliwości ze strony układu pokarmowego i układu krążenia, przewlekłe bóle głowy, bóle stawów i kręgosłupa oraz ogólne złe samopoczucie.

Z uwagi na fakt, że depresja maskowana objawia się w sposób bardzo nietypowy dla zaburzeń depresyjnych, jest ona niezwykle trudna w diagnozie. Często pacjenci zgłaszają się do lekarzy pierwszego kontaktu, którzy nie potrafiąc rozpoznać choroby, leczą jedynie jej objawy. A te mogą być naprawdę mylące. Wykluczenie organicznych podstaw zaburzeń bywa pierwszym krokiem do trafnej diagnozy i właściwego leczenia psychiatrycznego. Ważną wskazówką do rozpoznania depresji maskowanej jest też nawracający charakter zaburzeń oraz wcześniejsze wystąpienie tej lub klasycznej postaci choroby wśród krewnych. 

Więcej o nietypowych objawach depresji przeczytasz na portalu Wemenders w artykule pt. "Depresja - ból ciała i duszy".

Anna Góra, Fundacja Wemenders

Depresja a sen

Jednym z pierwszych objawów depresji są zaburzenia snu. Mogą one obejmować zarówno bezsenność, jak i nadmierną senność. Jednak skutkiem obu przypadłości chorzy nigdy nie czują się wyspani i wypoczęci.  Osoby, u których zdiagnozowano depresję, często uskarżają się na trudności z zaśnięciem i nieprzerwanym snem pomimo uczucia zmęczenia lub też przesypiają noc i większość dnia i pomimo tego nadal czują się zmęczeni. Zaburzenia snu występują niezwykle często, a bezsenność ujawnia się u 50-80% przypadków zachorowania na depresję. Wszystkie te zakłócenia sprawiają, że po przebudzeniu  chorzy nie czują się wypoczęci. Chociaż brak snu sam w sobie nie jest przyczyną depresji, może z pewnością nasilać  jej objawy. Ponad 80% osób z rozpoznaniem depresji uważa, że śpi za mało. Zasypianie zajmuje im dużo więcej czasu, a liczba godzin snu ulega zmniejszeniu lub zwiększeniu, ale nie jest to sen głęboki i często budzą się w nocy.   

Jakość snu w depresji

Badania wykazały, że osoby cierpiące na depresję szybciej wchodzą w fazę REM niż osoby zdrowe. Tym samym zmniejszają oni długość fazy wolofalowego snu głębokiego, co wpływa ujemnie na jakość snu oraz stan wypoczęcia. Podczas śnienia (fazy REM) następuje konsolidacja pamięci, szczególnie na poziomie emocjonalnym, tak więc faza ta pomaga niejako „przetrawić” nasze codzienne emocjonalne doświadczenia. Jedna z teorii mówi, że skrócenie wchodzenia w fazę śnienia u osób cierpiących na depresję może zaburzać regulacyjną funkcję snu. Dlatego też osoby w depresji mogą lepiej pamiętać negatywne doświadczenia i stany emocjonalne, nie są one bowiem „przepracowane” przez mózg w trakcie snu. Nie stwierdzono za to żadnej różnicy pomiędzy występowanie koszmarów u osób chorych na depresję i zdrowych.

Dlaczego sen jest ważny?

Im jesteśmy starsi, tym mniej snu potrzebujemy, jednak  niezależnie od wieku nocny odpoczynek powinien trwać co najmniej 7-8 godzin. Sen jest niezbędny dla utrzymania emocjonalnego dobrostanu i zdrowia fizycznego. Podczas gdy śpisz ciało i mózg ciężko pracują, aby móc lepiej regulować hormony odpowiadające za nastrój i przypływ energii oraz zregenerować organizm. Zdrowy sen jest podstawą dobrego samopoczucia i sprawnego funkcjonowania w ciągu dnia. Śpiąc wypoczywamy i „ładujemy akumulatory”. Sen to również czas, kiedy ważne informacje przenoszone są do głębszych struktur pamięci, gdzie będą przechowywane nawet całymi latami.

Często niewysypianie się może w konsekwencji prowadzić do odczuwania drażliwości, zmęczenia, senności, zwiększenia ryzyka wypadków, zmniejszonej koncentracji, gorszego samopoczucia, otyłości, chorób serca, cukrzycy i zwiększonego ryzyka samobójstwa.

Oto kilka wskazówek, jak wspomagać zdrowy sen:

• unikaj alkoholu i kofeiny
• unikaj ciężkostrawnych i ostrych potraw
• ureguluj porę snu - staraj się kłaść i wstawać o tej samej porze
• ćwicz regularnie, ale nie później niż 2 godziny przed snem
• zadbaj o wygodny materac
• wietrz pokój przed snem
• przed snem wypij mleczny napój
• unikaj oglądania telewizji na godzinę przed snem
• spróbuj czytać przed snem
• zadbaj o odpowiednie zaciemnienie w sypialni
• stwórz w sypialni odpowiednie warunki do odpoczynku
• przed snem weź gorącą kąpiel
• pomyśl o użyciu relaksujących pachnących olejków itp.
• przed snem słuchaj relaksującej muzyki
• zasypiając koncentruj się na oddechu

Więcej o zaburzeniach snu w depresji przeczytasz tutaj: https://wemenders.com/pl/wszystko-o-depresji/artykuly/depresja-a-sen.aspx

Anna Góra, Fundacja Wemenders